‘We zijn niet meer dan saaie dienstverleners’

In zijn boek Het proces van de eeuw schetst Christiaan Alberdingk Thijm een scherp portret van een gesloten beroepsgroep: de advocatuur. Hij schreef zijn boek deels op een Toscaanse berg, tussen de zwijnen en andere beesten. Dat was een verhelderende ervaring. ‘Heel eenzaam. Wij blijven lekker in de stad wonen.’

Liesbeth Wytzes Foto’s Marco Bakker

Dat bruine pak van Christiaan Alberdingk Thijm (40) zou tot opgetrokken wenkbrauwen leiden bij zijn collega’s van deftige advocatenkantoren. Een heer draagt immers geen bruin. Maar Alberdingk Thijm, welbespraakt, levendig, een beetje bekakt, heeft zijn eigen kantoor, SOLV, en kan aantrekken wat hij wil. Hij weet wel hoe het eraan toegaat en wat de mores zijn bij de grote advocatenkantoren, die allemaal bij elkaar zijn gekropen aan de Amsterdamse Zuidas en waar nu zo’n tweeduizend advocaten werken. Hij liep stage bij een ervan, en wel het chicste: De Brauw Blackstone Westbroek.

Als je als net afgestudeerd jurist daar je verplichte stage van drie jaar mag lopen, heb je iets goed gedaan. Maar Alberdingk Thijm vertrok na anderhalf jaar, uitermate ongebruikelijk. Hij werd gevraagd om onderzoek te gaan doen aan de Universiteit van Amsterdam en geeft nog steeds een dag per week les aan het Instituut voor Informatierecht aan de Universiteit van Amsterdam.

‘Ik had het idee dat ik daar meer zou leren,’ zegt hij. ‘Verschrikkelijk arrogant eigenlijk. Het was echt opmerkelijk dat ik daar wegging, die drie jaar zijn heilig en die onderbreek je niet. Zeker toen niet en zeker niet bij De Brauw, het allerbeste kantoor. Er werden bezorgde gesprekken gevoerd: “Jongen, waarom doe je dat nou?”’

Over zijn ervaringen in de advocatuur schreef hij Het proces van de eeuw . Daarin beschrijft hij de wereld van de advocatuur, zoals die wordt gezien door de beginnende advocaat Eppo Boetselaar, die stage loopt bij het fictieve kantoor Schwaab en Helvoeth. Het proces van de eeuw is een spannend verhaal en biedt een mooi inkijkje in een wereld die gesloten is en dat heel graag wil blijven.

‘Er zit wel een beetje een vingertje in,’ zegt de schrijver. Hij heeft het licht brallerige, corporale advocatentoontje goed weten te treffen. Mensen die zichzelf niet voorstellen, maar alleen vragen, verwijzend naar een mogelijk gedeeld verleden bij het studentencorps: ‘Lid geweest?’

Alberdingk Thijm schetst zo fraaie portretten van verwende, arrogante advocaten, van de bijna slaafse toewijding die van jonge advocaten wordt verwacht en van de harde manier waarop over mensen wordt gepraat. Kantoren bestaan uit fee-earners en fee-burners : zij die het geld verdienen en zij die het opmaken, het ondersteunend personeel. ‘Het kan nog erger,’ zegt Alberdingk Thijm met een grijns, ‘laatst hoorde ik de term fee-eaters .’

Hij deed vijf jaar over het schrijven van zijn boek. ‘Ik had het er steeds over, mensen begonnen te vragen of het al af was, terwijl ik nog geen letter op papier had. Dus ik dacht: als ik het zo graag wil, moet ik het ook echt doen. In 2009 heb ik een half jaar vrij genomen.’ Met vrouw en twee kleine kinderen ging hij naar ‘een berg in Toscane’ om te schrijven. Het bleek minder idyllisch dan gedacht. ‘Ik weet nog dat we daar een week zaten en tegen elkaar zeiden: “Wat doen we hier?” Als je een paar weken met vakantie gaat, heb je een plan. Maar zes maanden is niet te overzien, en je gaat dan niet de gebruikelijke vakantiedingen.....